قدحی از فقه و حقوق

فقهای اهل سنت با استناد به احادیثی  که خداوند در اطعمه ی حرام شفا قرار نداده است و روایاتی که منع از تداوی با  حرام نموده  است، تداوی با حرام را مطلقا غیر مجاز دانسته اند. در مقابل گروهی با استناد به عمومات و اطلاقات ناظر بر حالت اضطرار، قائل به جواز شده اند. این گروه در کنار استدلات خود، به حدیثی از پیامبر (ص) مبنی بر جائز بودن پوشیدن حریر توسط دو تن از یاران خود به واسطه بیماری آنان استناد کرده اند. دکتر یوسف قرضاوی این نظریه را ترجیح داده است.

 حد ضرورت

حال این سوال به ذهن متبادر می شود که شخص مضطر چه مقدار از اشیای محرمه را می تواند تناول کند؟ فقهای امامیه و جمهور اهل سنت به میزان سدّ رمق و دفع حاجت و حفظ حیات اجازه داده، تجاوز از مقدار ضرورت و حاجت را مشمول بغی و عدوان دانسته اند.

بیشتر فقها در صورت استمرار حالت اضطرار، تزوّد (توشه گرفته از حرام) را جایز دانسته اند؛ مشروط بر اینکه شخص تا عروض مجدد حالت ضرورت بر وی از خوردن یا نوشیدن آن امتناع کند.